Bài viết của Trí Chân  Clearwisdom.net

Đạo đức của con người chính là yếu tố căn bản nhất để làm người. Từ xưa đến nay, khi người ta tiến cử hiền tài, trước tiên, thường lấy đạo đức làm chuẩn mực để đo lường.  Từ phẩm hạnh của họ mà có thể phán đoán họ là một người hiền đức hay không.  Dĩ nhiên, phẩm chất thường ngày của người tiến cử hiền tài cũng đóng vai trò rất quan trọng.  Ông ta  phải là người có lòng khoan dung rộng lượng, không thiên vị, và không ích kỷ.  Nếu một người ích kỷ và thiên vị đối với những người thân cận chung quanh, thì bất cứ những gì họ làm là để phát triển đảng phái của họ và làm tăng cường quyền lực của chính họ.  Câu chuyện “Lý Khắc tiến cử Tể Tướng”  được ghi chép trong sách “Tư Trị Thông Giám” là một ví dụ điển hình.

Lỗ Cung, tự Trọng Khang, là người thuộc thời đại Đông Hán (năm 25 đến năm 220 A.D. trước Công Nguyên) ở đất Phù Phong huyện Bình Lăng.  Từ lúc còn nhỏ, ông đã học tập Ngũ Kinh và Lỗ Thi, lại tinh thông lễ nghi, nên danh tiếng truyền xa. Quan Huyện ở đó thương xót gia cảnh của ông bần hàn nên mỗi năm thường phái người đem lúa gạo đến cho, nhưng đều bị Lỗ Cung cám ơn và từ chối không nhận.  Tri Huyện vì khâm phục đức hạnh của Lỗ Công, muốn cho ông một chức phụ giúp trong dinh quan Huyện, nhưng cũng bị Lỗ Cung lễ phép từ chối với lý do chưa đủ tuổi làm việc.

Khổng tử đã chỉ ra lòng “Nhân” là một loại lý tưởng chính trị của xã hội, và cũng là một loại nguyên tắc về đạo đức luân lý.  Nội dung của “Nhân” nhấn mạnh đến sự quan tâm và yêu thương người khác. Từ đạo lý về tư tưởng “Nhân ái”, ông đã đề xướng lòng trung thành và tha thứ. Tư tưởng “trung-thứ” của Khổng Tử đã hình thành những đức tính đẹp đẽ truyền thống của  dân tộc Trung Hoa như tính thành thật, không dối trá, nhẫn nại, khoan dung, và dùng Thiện tâm đối với người.  Nó có ảnh hưởng sâu rộng, và vẫn còn mang một ý nghĩa giáo dục rất thâm sâu trong xã hội ngày nay.